INSTALACJA I KONFIGURACJA SERWERA DNS

Wprowadzenie do lekcji

1. Definicja serwera DNS.
Serwer DNS to usługa rozpoznawania nazw, która na podstawie nazwy (np. komputera) określa jego adres IP.
2. Sposoby działania serwera DNS.
– Strefa przeszukiwania w przód – tłumaczy nazwy w sieci lokalnej na adresy IP.
– Strefa przeszukiwania wstecz – tłumaczy adresy IP w sieci lokalnej na nazwy.
3. Strefy serwera DNS.
– strefa podstawowa – tworzy strefę podstawową zawierającą kopię główną bazy danych strefy, w której administratorzy dokonują wszystkich zmian w rekordach zasobów strefy.
– strefa pomocnicza – tworzy duplikat strefy podstawowej na innym serwerze.
– strefa skrótowa – tworzy kopię strefy podstawowej zawierającą rekordy ważnych zasobów, które określają autorytatywne serwery strefy.
4. Architektura DNS.
Składa się ona z trzech elementów:
– Obszar nazw DNS – ma strukturę drzewa, w której każda gałąź identyfikuje domenę.
– Serwer nazw – aplikacja na komputerze serwera, która utrzymuje informacje o strukturze drzewa domeny.
– Programy rozpoznawania nazw – czyli resolver, będący programem klienckim, który generuje zapytania DNS i wysyła je do serwera DNS.
5. Przykładowa komunikacja DNS.

– Resolver wysyła żądanie rozpoznania nazwy do swojego serwera DNS:

– Serwer DNS klienta przesyła żądanie do głównego serwera nazw:


– Serwer DNS klienta przekazuje żądanie do serwera domeny najwyższego poziomu:


– Serwer DNS klienta przekazuje żądanie do serwera domeny drugiego poziomu:


– Serwer DNS klienta odpowiada programowi rozpoznawania nazw klienta:


6. Rodzaje rekordów stosowanych przez serwer DNS.
– SOA (Start of Authority) – autorytatywny serwer dla strefy. Może i musi istnieć tylko jeden taki rekord dla strefy.
– A (Address IPv4) – rekord mapuje nazwę hosta na adres IPv4.
– AAAA (Address IPv6) – rekord mapuje nazwę hosta na adres IPv6.
– CNAME (Canonical Name) – określa alias nazwy hosta.
– PTR (Pointer) – wskaźnik, który mapuje adres IP na nazwę hosta (przy wstecznym wyszukiwaniu).
– NS (Name Server) – określenie serwera nazw dla domeny, dzięki czemu możliwe są wyszukiwania DNS wewnątrz różnych stref.
– MX (Mail Exchanger) – określenie dla domeny serwera wymiany poczty elektronicznej.

I. Instalacja serwera DNS.

Generalnie podczas podnoszenia serwera do poziomu kontrolera domeny serwer DNS automatycznie się instaluje i nie musielibyśmy już tego robić. Niemniej jednak, na potrzeby tego ćwiczenia, pokażę, jak instaluje się serwer DNS po uprzednim odinstalowaniu go.


Uruchamiamy „Menedżera serwera” i wybieramy opcję „Dodaj role i funkcje”.

Uruchamia się „Kreator dodawania ról i funkcji” – naciskamy „Dalej”.

Pozostawiamy pierwszą opcję i naciskamy „Dalej”.

Wybieramy nasz serwer (innego nie mamy) i naciskamy „Dalej”.

Zaznaczamy opcję „Serwer DNS”.

Podczas zaznaczania pojawi nam się okno z informacją, jakie funkcje zostaną dołączone do tej roli. Naciskamy „Dodaj funkcje”.

Mamy już naszą rolę zaznaczoną – naciskamy „Dalej”.

Możemy jeszcze coś dodać do instalacji, ale my tego nie robimy i naciskamy „Dalej”.

Wyświetli się informacja o samej usłudze, którą instalujemy – naciskamy „Dalej”.

Zaznaczamy restart komputera, jeśli zaistnieje taka konieczność, naciskamy „Tak” i „Zainstaluj”.

Musimy trochę poczekać, aż rola się zainstaluje. Można proces instalacji „zamknąć”, a z góry i tak będzie widać, że nie został on formalnie zamknięty, tylko trwa nadal.

II. Konfiguracja serwera DNS (stref przeszukiwania).

W menu „Menedżera serwera” klikamy opcję „Narzędzia” i wybieramy „DNS”.

Widzimy, że są dostępne dwie strefy, z których jedna jest już skonfigurowana. Usuniemy ją i rozpoczniemy jej konfigurację od nowa.

Teraz już widzimy, że obie strefy nie są skonfigurowane, więc możemy przejść do właściwego działania.

Najpierw skonfigurujemy strefę przeszukiwania do przodu, czyli kojarzenie nazwy z adresem IP. Zaznaczamy „Strefy wyszukiwania do przodu” i klikamy prawym przyciskiem myszy (PPM), wybierając „Nowa strefa…”.

Uruchamia się „Kreator nowych stref” – klikamy „Dalej”.

Następnie zaznaczamy strefę podstawową z opcją przechowywania w usłudze AD i klikamy „Dalej”.

Pozostawiamy opcję z naszą domeną (bo tylko jedną posiadamy) – klikamy „Dalej”.

Podajemy nazwę strefy taką samą jak nasza domena i klikamy „Dalej”.

Możemy zabronić aktualizacji dynamicznych i samodzielnie na serwerze aktualizować rekordy. Jednak my zostawiamy bezpieczne aktualizacje dynamiczne i klikamy „Dalej”.

Końcowe okno kreatora informujące nas o tym, jakie ustawienia wybraliśmy. Naciskamy „Zakończ”.

I mamy już utworzoną strefę przeszukiwania do przodu z rekordem startowym (SOA), rekordem serwera nazw (NS) oraz rekordem nazwy naszego serwera (A), skojarzonym z adresami 192.168.110.1 oraz 192.168.29.129.

Ponieważ nie ma w niej rekordu dotyczącego naszego klienta, sprawdzimy jego adres IP znanym już poleceniem:
$ ipconfig /all
a następnie dodamy rekord ręcznie. Nazwa naszego hosta to comp01, a jego adres IP to 192.168.110.169.

Klikamy zatem na naszej nazwie strefy elektronik.local prawym przyciskiem myszy (PPM) i wybieramy opcję „Nowy host (A lub AAAA)”.

Podajemy nazwę hosta comp01 oraz jego adres IP 192.168.110.169 i naciskamy „Dodaj hosta”.

Otrzymujemy potwierdzenie utworzenia rekordu i naciskamy „OK”, a w kolejnym oknie klikamy „Gotowe”.

I widzimy, że nasz wpis pojawił się w utworzonej strefie serwera DNS.

Teraz możemy sprawdzić, czy nasz DNS działa. Zastosujemy do tego najpierw polecenie „nslookup”, a następnie „ping”. Najpierw wykonamy te polecenia z poziomu serwera:
$ nslookup server00
$ nslookup comp01
$ ping comp01

Podobną czynność wykonamy z poziomu klienta:
$ nslookup server00
$ nslookup comp01
$ ping server00

Kolejną czynnością, jaką wykonamy na naszym serwerze DNS, będzie utworzenie aliasu do naszego hosta (klienta). Będzie on dostępny pod inną nazwą, np. nasz_klient. Dla pewności możemy wykonać polecenie ping na tę nazwę jeszcze przed stworzeniem aliasu, żeby udowodnić brak rekordu o takiej nazwie. Wpisujemy więc na serwerze:
$ ping nasz_klient
Jak można się spodziewać, nasz serwer DNS nie jest w stanie odnaleźć takiej nazwy.

Przechodzimy więc do tworzenia aliasu. Zaznaczamy naszą domenę na serwerze DNS i klikamy prawym przyciskiem myszy (PPM), wybierając opcję „Nowy alias (CNAME)…”.

Pojawia nam się okno, w którym podajemy nazwę aliasu nasz_klient oraz pełną nazwę hosta, dla którego jest on tworzony: comp01.elektronik.local. (pamiętamy o kropce na końcu), po czym klikamy „OK”.

I widzimy, że pojawił się nowy rekord typu alias, odnoszący się do hosta comp01.elektronik.local.

Następnie sprawdzamy jego działanie poleceniami ping i nslookup:
$ ping nasz_klient
$ nslookup nasz_klient
I widzimy, że otrzymujemy odpowiedź z adresu 192.168.110.169 oraz poprawne skojarzenie naszej nazwy z właściwym hostem.

III. Konfiguracja serwera DNS (strefa przeszukiwania wstecz).

Teraz skonfigurujemy strefę przeszukiwania wstecz, która działa odwrotnie niż strefa wyszukiwania do przodu, czyli kojarzy adres IP z nazwą. Żeby zrozumieć, o co dokładnie chodzi, wystarczy np. na serwerze wpisać polecenie nslookup, które będzie się odnosić bezpośrednio do adresu IP klienta:
$ nslookup 192.168.110.169
Otrzymujemy komunikat o braku możliwości zidentyfikowania (odnalezienia) wpisu na naszym serwerze DNS. Strefa wyszukiwania wstecznego powinna nam to umożliwić.

Przystępujemy do konfiguracji strefy przeszukiwania wstecznego, czyli kojarzenia adresu IP z nazwą. Zaznaczamy „Strefy wyszukiwania wstecznego” i klikamy prawym przyciskiem myszy (PPM), wybierając opcję „Nowa strefa…”.

Podobnie jak wcześniej uruchamia się „Kreator nowych stref” – klikamy „Dalej”.

Następnie zaznaczamy strefę podstawową z opcją przechowywania w usłudze AD i klikamy „Dalej”.

Pozostawiamy opcję z naszą domeną (bo tylko jedną posiadamy) – klikamy „Dalej”.

Zaznaczamy strefę wyszukiwania dla protokołu IPv4 i klikamy „Dalej”.

Podajemy adres naszej sieci, a poniżej widzimy, jaką nazwę będzie nosiła nasza strefa z charakterystycznie odwróconym adresem sieci (trzy bajty) oraz domeną in-addr.arpa. Następnie klikamy „Dalej”.

Możemy zabronić aktualizacji dynamicznych i samodzielnie na serwerze ustawiać wszystkie opcje albo zostawić bezpieczne aktualizacje dynamiczne i kliknąć „Dalej”.

Końcowe okno kreatora informujące nas o tym, jakie ustawienia wybraliśmy. Warto zwrócić uwagę na odwrócony adres IP ze wspomnianą już domeną in-addr.arpa. Naciskamy „Zakończ”.

I mamy już utworzoną strefę wyszukiwania wstecznego.

Sprawdzamy teraz na serwerze, czy działa nam wsteczne wyszukiwanie. Oczywiście na razie nie będzie działać, ponieważ nie mamy jeszcze dodanego rekordu PTR.

Możemy to zrobić poprzez dodanie nowego rekordu w strefie wstecznego wyszukiwania albo bezpośrednio ze strefy wyszukiwania do przodu – wystarczy zaznaczyć właściwy rekord, kliknąć prawym przyciskiem myszy (PPM) i wybrać „Właściwości”.

Aktualizacja skojarzonego rekordu wskaźnika (PTR)

Następnie zaznaczamy opcję „Aktualizuj skojarzony rekord wskaźnika (PTR)”. Klikamy „Zastosuj” i „OK”.

Widzimy, że nasz rekord został pomyślnie dodany do strefy wyszukiwania wstecznego.

Teraz ponownie z poziomu serwera sprawdzamy, czy nasza strefa wyszukiwania wstecznego działa. Wpisujemy:
$ nslookup 192.168.110.169
I otrzymujemy właściwy wpis na naszym serwerze DNS. Oznacza to, że nasz rekord został poprawnie dodany do strefy wyszukiwania wstecznego.

Zadanie do wykonania na lekcji

Wszystkie czynności udokumentuj zrzutami ekranu i umieść w sprawozdaniu.

  1. Zmień nazwę klienta na komp11.
  2. Zaloguj się z klienta do domeny dowolnym użytkownikiem, sprawdź jego adres IP i wprowadź ręcznie rekord dotyczący tego komputera do strefy wyszukiwania do przodu na serwerze DNS.
  3. Sprawdź za pomocą poleceń ping oraz nslookup, czy serwer DNS działa właściwie dla tego komputera.
  4. Utwórz dwa aliasy: jeden stanowiący Twoje imię, drugi – Twoje nazwisko (bez polskich liter) do tego komputera.
  5. Sprawdź za pomocą poleceń ping oraz nslookup, czy aliasy działają właściwie.
  6. Dodaj rekord dotyczący tego komputera do strefy wyszukiwania wstecznego.
  7. Sprawdź za pomocą polecenia nslookup, czy wsteczne wyszukiwanie działa.
  8. Utwórz dwa aliasy (dowolne nazwy bez polskich liter) w strefie wyszukiwania wstecznego do tego komputera.
  9. Sprawdź za pomocą poleceń ping oraz nslookup, czy aliasy w strefie wyszukiwania wstecznego działają właściwie.